ఇన్వెస్ట్ తెలంగాణ గ్లోబల్ సమ్మిట్–2026: ఘనత కాదు.. ఫలితమే గీటురాయి

సంపాదకీయ విశ్లేషణ

డిసెంబరు 7 నుంచి 9 వరకు భారత్ ఫ్యూచర్ సిటీలో జరగనున్న 'ఇన్వెస్ట్ తెలంగాణ గ్లోబల్ సమ్మిట్–2026’కు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం సన్నాహాలను ముమ్మరం చేసింది. పది ప్రత్యేక కమిటీలు, ఎగ్జిక్యూటివ్ కౌన్సిళ్లు, వార్‌రూమ్ ఏర్పాటు చేసి ఏర్పాట్లు, ప్రచారం, పెట్టుబడిదారులతో సంప్రదింపులను సమన్వయం చేస్తోంది. మూడు రోజుల సమ్మిట్‌ను కేవలం భారీ కార్యక్రమంగా కాకుండా రాష్ట్ర ఆర్థిక ప్రగతికి దీర్ఘకాలిక వేదికగా తీర్చిదిద్దాలన్నది ప్రభుత్వ ఉద్దేశం.

అయితే ఇలాంటి అంతర్జాతీయ స్థాయి పెట్టుబడి సదస్సుల విజయాన్ని వేదిక హంగులు, ప్రముఖుల హాజరు, ప్రచార విస్తృతి లేదా ప్రకటించిన పెట్టుబడుల విలువతో మాత్రమే కొలవలేం. ఎంత పెట్టుబడి వాస్తవంగా వచ్చింది? ఎన్ని ప్రాజెక్టులు భూమిపైకి వచ్చాయి? ఎన్ని ఉద్యోగాలు ఏర్పడ్డాయి? ఏ రంగాలకు, ఏ ప్రాంతాలకు పెట్టుబడులు చేరాయి? అన్నదే అసలు గీటురాయి.

ఎంవోయూ నుంచి పరిశ్రమ వరకు..

అవగాహన ఒప్పందం కుదరడం పెట్టుబడి ప్రయాణంలో తొలి అడుగు మాత్రమే. దాని తర్వాత భూమి, అనుమతులు, విద్యుత్, నీరు, రవాణా, మౌలిక వసతులు, ఆర్థిక నిర్ణయాలు, నిర్మాణం, ఉత్పత్తి వంటి అనేక దశలు ఉంటాయి. అందువల్ల గతంలో కుదిరిన ఎంవోయూల అమలు పరిస్థితిని కూడా సమగ్రంగా సమీక్షించాల్సిన అవసరం ఉంది.

ఎన్ని ఒప్పందాలు కుదిరాయి? ఎన్ని కార్యరూపం దాల్చాయి? ఎన్ని వివిధ దశల్లో ఉన్నాయి? ఎక్కడ, ఎందుకు ఆలస్యం జరుగుతోంది? అన్న వివరాలను రంగాల వారీగా ప్రజల ముందుంచడం పెట్టుబడిదారుల విశ్వాసానికి కీలకం.

కొత్త ఎంవోయూల విలువ ప్రకటించడం ఒక అంశం అయితే, గత ఒప్పందాల్లో ఎన్ని వాస్తవ పెట్టుబడులుగా మారాయో చెప్పడం మరింత కీలకం. పెట్టుబడి సదస్సు విశ్వసనీయతకు గత ఫలితాలే బలమైన ఆధారం.

25 రంగాలపై దృష్టి

ఐటీ, గ్లోబల్ కేపబిలిటీ సెంటర్లు, సెమీకండక్టర్లు, కృత్రిమ మేధ, డేటా సెంటర్లు, లైఫ్ సైన్సెస్, ఏరోస్పేస్, డిఫెన్స్, స్పేస్‌టెక్, ఫుడ్ ప్రాసెసింగ్, మెడికల్ టూరిజం తదితర విస్తృత రంగాల్లో పెట్టుబడులను ఆకర్షించే దిశగా సమ్మిట్‌ను రూపొందిస్తున్నారు.

ఇది రాష్ట్ర ఆర్థిక వ్యవస్థను సంప్రదాయ ఐటీ రంగం నుంచి విస్తృత సాంకేతిక, పారిశ్రామిక పునాది వైపు తీసుకెళ్లే ప్రయత్నంగా చూడవచ్చు. అయితే రంగాల విస్తృతి పెరిగినంత మాత్రాన పెట్టుబడులు రావు. సెమీకండక్టర్లు, డేటా సెంటర్లు వంటి రంగాలకు నిరంతర విద్యుత్, నీరు, నైపుణ్య మానవ వనరులు, భూమి, వేగవంతమైన అనుమతులు అవసరం. అందువల్ల ఆసక్తి వ్యక్తం చేయడం, పెట్టుబడి నిర్ణయం తీసుకోవడం, ప్రాజెక్టు ప్రారంభించడం, ఉత్పత్తి మొదలుపెట్టడం—ఈ నాలుగు దశలను వేర్వేరుగా పరిగణించాలి.

రక్షా ఎక్స్‌పోతో కొత్త అవకాశాలు

సమ్మిట్‌లో భాగంగా నిర్వహించనున్న **‘రక్షా ఎక్స్‌పో–2026’**కు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఉంది. డిసెంబరు 7 నుంచి 9 వరకు భారత్ ఫ్యూచర్ సిటీలోని యంగ్ ఇండియా స్కిల్స్ యూనివర్సిటీ ప్రాంగణంలో నిర్వహించనున్న ఈ ప్రదర్శనలో డిఫెన్స్, ఏరోస్పేస్, స్పేస్ రంగాల్లో తెలంగాణ సామర్థ్యాన్ని ప్రపంచానికి పరిచయం చేయనున్నారు.

ప్రభుత్వ రంగ సంస్థలు, అంతర్జాతీయ ఏరోస్పేస్ సంస్థలు, భారతీయ తయారీదారులు, ఎంఎస్‌ఎంఈలు, స్టార్టప్‌లు, టెక్నాలజీ డెవలపర్లు తమ ఉత్పత్తులు, సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని ప్రదర్శించే అవకాశం ఉంది. డ్రోన్లు, కౌంటర్‌-డ్రోన్ వ్యవస్థలు, అటానమస్ ప్లాట్‌ఫారాలు, భూమిపై వినియోగించే రక్షణ పరికరాలు వంటి సాంకేతికతలకు వేదిక కల్పించనున్నారు.

అంతేకాదు.. రక్షా ఎక్స్‌పోను కేవలం ప్రదర్శనగా కాకుండా బీ2బీ సమావేశాలు, వెండార్ డెవలప్‌మెంట్, సాంకేతిక భాగస్వామ్యాలు, పెట్టుబడులు, సరఫరా గొలుసుల అనుసంధానానికి వేదికగా మలచాలన్న ఆలోచన ఉంది. ఇది ఆచరణలోకి వస్తే స్థానిక ఎంఎస్‌ఎంఈలు, స్టార్టప్‌లకు పెద్ద సంస్థల సరఫరా గొలుసులోకి ప్రవేశించే అవకాశాలు పెరుగుతాయి.

హైదరాబాద్‌లో ఇప్పటికే బోయింగ్, ఎయిర్‌బస్ తదితర అంతర్జాతీయ ఏరోస్పేస్ సంస్థలకు సంబంధించిన కార్యకలాపాలు ఉన్నాయి. రక్షణ, ఏరోస్పేస్ రంగాల్లో ఉన్న పారిశ్రామిక పునాదిని మరింత విస్తరించేందుకు రక్షా ఎక్స్‌పోను ఉపయోగించుకోవడం కీలకం. స్కైరూట్ ఏరోస్పేస్ వంటి హైదరాబాద్‌కు చెందిన స్పేస్ స్టార్టప్‌ల ఆవిష్కరణలు కూడా ఈ రంగంలో తెలంగాణ సామర్థ్యాన్ని ప్రతిబింబిస్తున్నాయి.

కానీ ఇక్కడ కూడా కొలమానం ఒక్కటే—ఎన్ని కంపెనీలు ఆసక్తి చూపించాయన్నది కాదు.. ఎన్ని పెట్టుబడి నిర్ణయాలు తీసుకున్నాయి, ఎన్ని తయారీ కేంద్రాలు ఏర్పడ్డాయి, ఎన్ని స్థానిక సంస్థలు గ్లోబల్ సప్లై చైన్లలోకి చేరాయి అన్నదే.

ఫ్యూచర్ సిటీకి అసలు పరీక్ష

సమ్మిట్ వేదికగా భారత్ ఫ్యూచర్ సిటీ మాస్టర్ ప్లాన్‌ను ఆవిష్కరించనున్నట్లు ప్రభుత్వం ప్రకటించింది. ఏఐ సిటీ, హెల్త్ సిటీ, ఎడ్యుకేషన్ సిటీ, లైఫ్ సైన్సెస్ హబ్, ఈవీ పార్క్ వంటి విభాగాలతో భవిష్యత్ పారిశ్రామిక, సాంకేతిక కేంద్రంగా దీన్ని అభివృద్ధి చేయాలన్నది లక్ష్యం.

అయితే మాస్టర్ ప్లాన్‌లోని పేర్లు, జోన్లు, పెట్టుబడి ప్రకటనలతో నగరం నిర్మాణం పూర్తికాదు. భూమి, రవాణా, విద్యుత్, నీరు, మురుగునీటి నిర్వహణ, డిజిటల్ కనెక్టివిటీ, పర్యావరణ పరిరక్షణ వంటి మౌలిక అంశాలు ముందుగానే ప్రణాళికాబద్ధంగా ఉండాలి. పెట్టుబడిదారులకు మౌలిక వసతులపై స్పష్టత లేకుంటే భారీ పెట్టుబడి ప్రకటనలు కూడా వాస్తవ ప్రాజెక్టులుగా మారడం కష్టం.

హైదరాబాద్‌ దాటి పెట్టుబడుల విస్తరణ

తెలంగాణ ఆర్థిక వ్యవస్థను దీర్ఘకాలంలో విస్తరించాలంటే పెట్టుబడులు హైదరాబాద్ పరిధిలోనే కేంద్రీకృతం కాకూడదు. రెండో, మూడో శ్రేణి నగరాలు, పారిశ్రామిక కారిడార్లు, లాజిస్టిక్స్ కేంద్రాలు, వ్యవసాయ ఆధారిత పరిశ్రమలు కూడా బలోపేతం కావాలి.

మేడ్చల్–మల్కాజిగిరి వంటి నగర పరిసర జిల్లాల్లో పారిశ్రామిక, లాజిస్టిక్స్ కార్యకలాపాలకు అవకాశాలు ఉన్నప్పటికీ మౌలిక వసతులపై ఒత్తిడి, ట్రాఫిక్, భూముల వినియోగం, పర్యావరణ ప్రభావాలను కూడా పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి.

పెద్ద కంపెనీలు రావడంతోపాటు స్థానిక చిన్న, మధ్యతరహా పరిశ్రమలు, స్టార్టప్‌లు వాటి సరఫరా గొలుసులో భాగమయ్యేలా విధానపరమైన మద్దతు అవసరం. అప్పుడే పెట్టుబడుల ప్రభావం స్థానిక ఆర్థిక వ్యవస్థలోకి విస్తరిస్తుంది.

సమ్మిట్ ముగిసిన తర్వాతే అసలు పని

భారీ సమ్మిట్ నిర్వహించడం పరిపాలనా పరంగా ఒక పెద్ద కార్యక్రమం కావచ్చు. కానీ పెట్టుబడి ఆకర్షణ పరంగా అది ప్రారంభ బిందువు మాత్రమే. సమ్మిట్ ముగిసిన తర్వాత ప్రతి పెట్టుబడి ప్రతిపాదనకు అమలు గడియారం ఉండాలి.

ఏ సంస్థ ఎంత పెట్టుబడి పెడుతుంది? ఏ రంగంలో? ఏ జిల్లాలో? భూమి ఎప్పుడు? అనుమతులు ఎప్పుడు? నిర్మాణం ఎప్పుడు? ఉత్పత్తి ఎప్పుడు? ఎన్ని ప్రత్యక్ష, పరోక్ష ఉద్యోగాలు? అన్న వివరాలకు నిర్దిష్ట కాలపరిమితులు ఉండాలి.

అదే సమయంలో పెట్టుబడుల అమలుపై త్రైమాసిక లేదా అర్ధవార్షిక ప్రగతి నివేదికలను ప్రజలకు అందుబాటులో ఉంచితే సమ్మిట్‌పై విశ్వసనీయత పెరుగుతుంది.

ప్రచారం కంటే పనితీరు

పెట్టుబడిదారులను ఆకర్షించేందుకు ప్రపంచస్థాయి వేదిక అవసరం. కానీ పెట్టుబడిదారులను నిలబెట్టేందుకు ప్రపంచస్థాయి పాలన, మౌలిక వసతులు, వేగవంతమైన అనుమతులు, నైపుణ్య మానవ వనరులు, పారదర్శకత అవసరం.

రక్షా ఎక్స్‌పో, ఇండియా జాయ్, తెలంగాణ పెవిలియన్, ఫ్యూచర్ సిటీ మాస్టర్ ప్లాన్ వంటి కార్యక్రమాలు సమ్మిట్‌కు అంతర్జాతీయ ఆకర్షణ తీసుకురావచ్చు. అయితే వాటి విలువను నిర్ణయించేది కార్యక్రమాల సంఖ్య కాదు; వాటి ద్వారా ఏర్పడే పరిశ్రమలు, పెట్టుబడులు, సాంకేతిక భాగస్వామ్యాలు, ఉద్యోగాలు.

చివరిగా..

‘ఇన్వెస్ట్ తెలంగాణ గ్లోబల్ సమ్మిట్–2026’ విజయాన్ని వేదికపై వినిపించే కరతాళధ్వనులతో కొలవకూడదు. సమ్మిట్ తర్వాత నేలపై కనిపించే ఫలితాలతో కొలవాలి.

ఎంవోయూల సంఖ్య కంటే అమలైన ప్రాజెక్టులు..
పెట్టుబడి ప్రకటనల కంటే వాస్తవంగా వచ్చిన మూలధనం..
భారీ ఎక్స్‌పోల కంటే ఏర్పడిన పరిశ్రమలు..
ప్రచారం కంటే పారదర్శకత..
హామీల కంటే సృష్టించిన ఉపాధి..

ఇవే సమ్మిట్‌కు నిజమైన కొలమానాలు.

మూడు రోజులు జరిగే సమ్మిట్‌ ముగిసిపోవచ్చు. కానీ దాని ఫలితాల లెక్క మాత్రం సంవత్సరాల పాటు కొనసాగాలి. పెట్టుబడులను ఆహ్వానించడం ప్రభుత్వం చేయాల్సిన మొదటి పని అయితే.. వాటిని పరిశ్రమలుగా, ఉద్యోగాలుగా, ప్రాంతీయ అభివృద్ధిగా మార్చడం అసలు బాధ్యత.

వనం రామకృష్ణ ,
9440724576
మేడ్చల్ జిల్లా ప్రతినిధి,
లోకల్ గైడ్ డైలీ న్యూస్ పేపర్ మరియు మీడియా.